Nieruchomości / Baza wiedzy

Słup na działce. Co się należy właścicielowi

adw. dr Tomasz Gulla · aktualizacja 2026-09-06

Najczęstsze pytanie brzmi: skoro to moja ziemia, to ile mi za to zapłacą. Odpowiedź zaczyna się od czegoś innego. Od tego, czy zakład energetyczny ma do tego gruntu jakikolwiek tytuł prawny.

Trzy roszczenia, nie jedno

Właściciel gruntu, przez który biegnie cudza linia, ma do dyspozycji trzy różne żądania. Warto je rozdzielić, bo mają inne podstawy i inne terminy.

  • Wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu. Jednorazowa albo okresowa zapłata za to, że urządzenie zostaje na działce na stałe. Podstawa: art. 3051 i następne Kodeksu cywilnego.
  • Odszkodowanie za bezumowne korzystanie z nieruchomości. Za okres wsteczny, w którym przedsiębiorca korzystał z gruntu bez tytułu. Podstawa: art. 224 i 225 Kodeksu cywilnego, co do zasady za sześć lat wstecz.
  • Usunięcie albo przełożenie urządzeń. Żądanie przywrócenia stanu zgodnego z prawem, art. 222 § 2 Kodeksu cywilnego. Najtrudniejsze z całej trójki, ale nie beznadziejne.

Wszystko zależy od tytułu prawnego

Zakład energetyczny odpowiada zwykle jednym z trzech argumentów. Że ma umowę z poprzednim właścicielem. Że ma decyzję administracyjną z lat pięćdziesiątych, sześćdziesiątych albo siedemdziesiątych. Albo że zasiedział służebność, bo korzysta z gruntu od dziesięcioleci.

Każdy z tych argumentów bywa prawdziwy i każdy bywa dziurawy. Decyzja mogła dotyczyć innej działki albo innego przebiegu. Umowa mogła wygasnąć. Zasiedzenie mogło nie nastąpić, bo przedsiębiorca był w złej wierze i termin wynosi trzydzieści lat, a nie dwadzieścia.

Od czego zaczynamy

Zanim ktokolwiek policzy pieniądze, sprawdzamy cztery rzeczy: pełny odpis księgi wieczystej z historią wpisów, warstwę uzbrojenia terenu w geoportalu, archiwum starostwa pod kątem starych decyzji oraz Krajowy Rejestr Sądowy przedsiębiorstwa, żeby ustalić, czy prawo w ogóle na nie przeszło. Dopiero wtedy wiadomo, czy jest o co walczyć.

Pierwszy krok możesz zrobić sam. Przygotowaliśmy wzór pisma do zakładu energetycznego, które zadaje jedenaście pytań o tytuł prawny i parametry urządzeń. Pobranie jest otwarte, nie prosimy o adres e-mail.

Pytania

Czy słup postawiony w latach siedemdziesiątych coś zmienia?

Tak, i to bardzo dużo. Im starsza instalacja, tym większe prawdopodobieństwo, że istnieje decyzja administracyjna albo że upłynął termin zasiedzenia. Data budowy to pierwsza rzecz, którą ustalamy.

Czy mogę żądać pieniędzy, jeśli kupiłem działkę już ze słupem?

Wynagrodzenia za ustanowienie służebności tak, bo to roszczenie przysługuje aktualnemu właścicielowi. Odszkodowania za okres sprzed zakupu co do zasady nie, bo dotyczy ono czasu, gdy właścicielem był kto inny.

Sprawdź swoją działkę

Analiza podstawowa kosztuje 500 zł i obejmuje księgę wieczystą, mapy, tytuł prawny drugiej strony, terminy i uczciwą ocenę szans. Kwalifikacja jest bezpłatna, odpowiadamy w dwa dni robocze.

Tekst opisuje stan prawny na dzień aktualizacji i ma charakter ogólny. Nie zastępuje analizy konkretnej sprawy, bo o wyniku decydują dokumenty, daty i przebieg urządzeń na Twojej działce.